การแปลเนื้อเพลงไทย: วิธีที่ฉันทำ และคุณก็ทำได้เหมือนกัน!

This article was originally posted on WomenLearnThai.com.

การแปลเนื้อเพลงไทย: วิธีที่ฉันทำและคุณก็ทำได้ด้วย!

สวัสดีค่ะ ฉันแอน นอร์แมน จากCarabaoinEnglish.com. ฉันมีโปรเจคที่จะแปลเพลงของคาราบาวและแอ๊ด คาราบาว เป็นภาษาอังกฤษให้ได้มากที่สุดก่อนที่ฉันจะไม่ทันได้ทำหรือเบื่อไปเสียก่อน.

ตอนนี้ฉันแปลได้ประมาณ 150 จาก 1,000+ เพลงที่มีอยู่ (ยังมีเพลงใหม่ๆ เขียนเพิ่มทุกสัปดาห์) ฉันสนุกมากและตัดสินใจที่จะแบ่งปันเคล็ดลับการแปลเพลงให้คุณ เพื่อให้คุณสามารถสนุกกับการแปลเพลงโปรดของคุณเองเป็นภาษาอังกฤษได้เช่นกัน.

ขั้นตอนที่ 1A: ใช้ Google ค้นหาเนื้อเพลงและใส่ทั้งหมดลงใน Thai2English.com…

ใช้ Google ค้นหาเนื้อเพลงโดยใช้ชื่อเพลงและชื่อวงที่คุณคัดลอกจาก YouTube และเพิ่มคำว่า “เนื้อเพลง” ผลตามมักมีเนื้อเพลงออนไลน์อยู่แล้ว.

ต่อไปให้ใส่เนื้อร้องลงใน Thai2English. โปรแกรมแปลคำต่อคำที่ยอดเยี่ยมนี้ช่วยให้ฉันทำได้ทั้งหมด แต่ก็มีข้อผิดพลาดอยู่บ่อย.

อ่านผลลัพธ์แล้วเตรียมรับมือกับการแก้ไขเองเกือบครึ่งหนึ่ง โดยเฉพาะคำพ้องเสียง. เช่น Thai2English มักคาดเดาว่า “ตา” หมายถึง “คุณย่า” ซึ่งในเพลงมักหมายถึง “ตา (eye)” และโปรแกรมนี้ยังมักสับสนกับคำว่า “ได้” เมื่อไม่ได้หมายถึง “ได้มา.”

ดังนั้น ให้ใส่เนื้อเพลงของคุณในโปรแกรมแล้วอ่านผลลัพธ์จาก Thai2English ควบคู่กับความรู้ภาษาไทยที่คุณมี.

ขั้นตอนที่ 1B: แบ่งคำใหม่ใน Thai2English…

เมื่อผลลัพธ์ไม่สมเหตุสมผลให้ช่วยโปรแกรมโดยแบ่งคำใหม่และลองอีกครั้ง. ลองเปลี่ยนกลุ่มคำให้แตกต่าง.

คำที่ดูเหมือนเสียงพ้องมักจะอยู่ด้วยกัน. หากมีคำประสมที่ฟังดูเป็น “บลิบ-บลอง” (ตัวอย่างที่คิดขึ้น) อาจจะหมายความว่าคำ “บลอง” ใส่เพิ่มรสชาติให้กับความหมายของ “บลิบ” และความหมายของ “บลิบ-บลอง” น่าจะคล้ายกับการแยกคำเป็นคำเดี่ยวๆ.

แต่ก็บางครั้งอาจจะตรงกันข้าม คำสองคำที่คุณเข้าใจแยกต่างหากสามารถรวมกันให้กำเนิดคำหรือนิยามใหม่ที่คุณไม่รู้จัก. เร็วๆ นี้ฉันเพิ่งค้นพบว่า ก็ /gor/ และ ตาม /dtaam/ รวมกัน (ก็ตาม) เพื่อหมายถึง “ไม่ว่า.” Thai2English จะเดาผ่านว่าคำไหนไปด้วยกันได้. ลองแบ่งคำให้ต่างออกไปและตรวจดูว่าผลที่ได้จาก Thai2English สมเหตุสมผลขึ้นหรือไม่.

และระวังการแบ่งคำที่หลอกลวง เช่น “ไม่ บลิบ บล้อง” ที่หมายถึง “ไม่บลิบล้อง” (เนื้อเพลงจริงมีตัวอย่างเป็น เปรียบเทียบ /bpriap-tiap/ แต่ละส่วนหมายถึง “เปรียบเทียบ” เช่นเดียวกับทั้งคำ.)

ตลอดการแปลควรจำไว้ว่านี่คือบทกวีและผู้แต่งเพลงจะมีการเล่นคำเพื่อให้เกิดการหัวเราะ เพื่อทำให้เกิดเสียงพ้องเพื่อแปลกใจคนอ่าน.

ขั้นตอนที่ 2: ใช้ Google Translate…

Google Translate แย่ในการแปลประโยคภาษาไทยมาก. แต่ดีเยี่ยมในการแปลคำเดี่ยวๆ หรือวลีสั้นๆ. นำคำหรือวลีที่มีปัญหาไปให้ Google Translate แล้วดูคำแนะนำที่มี.

ขั้นตอนที่ตลอด: แปลคำที่เป็นคำยืมภาษาต่างประเทศ…

คำยาวๆ ที่ไม่คล้ายภาษาไทยมักจะไม่ใช่ และอาจจะเป็นภาษาอังกฤษได้. ลองหลับตาและผ่อนคลาย คำตอบอาจมาหาเอง. ตัวอย่างที่ชอบ: ในเพลง “Santana Carabao” ฉันมีบรรทัดที่เป็นปริศนา:

ฮูสสต๊อกได้บอกเล่าเรื่องราว ถนนสายดนตรี ฮิปปี้ร๊อคแอนด์โรล
ฮูสสต๊อคได้บอกเล่าเรื่องราว ถนนสายดนตรี ฮิปปี้ร๊อคแอนด์โรล

คำยืมอย่าง “hippie” และ “rock and roll” ได้ยินง่ายและฉันเข้าใจทันทีว่า: “Hoo-satook” ได้บอกเล่าเรื่องราวของถนนสายดนตรี: Hippie rock and roll.

แต่ฮูสสต๊อคคืออะไร? คำตอบมาถึงหลังจากที่ฉันดูการแสดงรำลึกถึง Carlos Santana ที่ได้รับชื่อเสียงจากการแสดงในเทศกาลดนตรีชื่อดัง…(ฉันเขียนกลับคำตรงนี้เป็น “kcotsdooW”).

ขั้นตอนที่ 3: ใช้ Google ภาพ…

นี่คือทริคเด็ดจริงๆ ใช้คำปริศนาของคุณไปค้นหาภาพใน Google แล้วดูภาพจำนวนมากว่าหมายถึงอะไร และเตรียมตัวสำหรับทุกอย่าง. เพราะว่าบางที Thai2English ซ่อนไว้มาบ้าง. ฉันเคยขอภาพของ “ยิงหัว” “ถูกเหยียบ” และ “คันเป้า” ในตอนที่แปลเพลงคาราบาว.

และใช่ คำว่า “คันเป้า” (สังคัง /sang-kang/) ปรากฎในหลายเพลงของคาราบาว อาจเพราะมันเสียงพ้องกับคำว่า “สังคม” จึงจับคู่กันอย่างดีในเพลงประท้วง: “อนาถหนาสังคมสังคัง” (หรืออะไรที่ดีกว่า.. เปิดรับข้อเสนอนะ!)

Google ภาพเป็นวิธีเดียวเมื่อเพลงกล่าวถึงต้นไม้ ดอกไม้ หรืออาหารที่ไม่มีชื่อในภาษาอังกฤษ อย่างน้อยแม้จะอธิบายให้คนอื่นไม่ได้ คุณก็จะได้รู้ว่าต้นไม้ในเพลงนี้ดอกสีส้มสด หรือว่าของกินที่แอ๊ดคาราบาวพูดถึงน่าจะเป็นขนมจีนบนถั่วเหลืองด้านใน.

Advertisement

Google ภาพเป็นวิธีเดียวที่เหมาะสมในการจับคู่ชื่อเฉพาะกับใบหน้าหรือชื่อแบรนด์กับผลิตภัณฑ์.

เรื่องราวการแปลด้วย Google ภาพที่ชอบ: ฉันกำลังแปลเพลงใหม่ ชื่อ “อยากได้ยิน” (คำที่คุณต้องการฟัง):

บทสามารถแปลได้สวยงาม:

“เรามีภูเขา แม่น้ำ และมหาสมุทร. เรามีสัตว์ทุกชนิด อยู่ร่วมถิ่นฐาน. มีมนุษย์ มีคุณและฉัน. นี่คือสวรรค์: โลกเดียวที่นี่. มีคนบอกว่าโลกของเราเทียบเท่ากับปลายหนวดหอยทาก….”

Wow! เหมือนกับว่าบทกวีหยุดกึกเมื่อมีการกล่าวถึงหอยทากมีหนวด แต่ต่อมาฉันคิดว่า “เขาบอกว่า ‘มีคนบอก…’ งั้นก็ต้องมีภาพ.” ฉันค้นหา “ปลายหนวดหอยทาก”: ปลายหนวดหอยทาก.

และตา-ดา!

ดูสิลูกบอลทรานส์พาเรนต์บนหนวดหอยทากนั้น! และไม่ มันไม่ได้จริงๆเป็นหนวด. ปากอยู่ตรงกลาง ทำไมไม่เรียกว่าหนวด? แล้วอย่างนั้นเหมือนเวทย์มนตร์ส่วนที่เหลือของบทก็ลงตัว:

“มีคนบอกว่าโลกเราเทียบเท่ากับปลายหนวดของหอยทาก และชีวิตถูกโยนทิ้งไปง่ายเหมือนบุหรี่ เราต้องเรียนรู้เกี่ยวกับใจและปัญญาของเรา; ปลดปล่อยวิญญาณให้ข้ามสะพานสู่เสรีภาพ.”

ขั้นตอนที่ 4: ใช้ Google ค้นหาความหมายของคำในภาษาไทยและอ่านคำตอบเป็นภาษาไทย…

หมายเหตุ: หากจำเป็นใช้ Thai2English

ใส่คำในช่องค้นหาของ Google เช่น “แว่บ.” เมื่อค้นหาแนะนำคำที่มีคำว่า แปลว่า หรือ หมายถึง อะไร ให้คลิกหนึ่งในนั้น.

ในกรณีนี้ พจนานุกรมออนไลน์กล่าวถึงว่า: “ปรากฏให้เห็นชั่วประเดี๋ยวหนึ่งก็หายไป เช่น แสงไฟจากรถดับเพลิงแวบเข้าตามาเดี๋ยวเดียวแว็บไปแล้ว. ว. อาการที่ปรากฏให้เห็นชั่วประเดี๋ยวหนึ่ง เช่น ไปแวบเดียวกลับมาแล้ว เพิ่งมาได้แว็บเดียวจะกลับแล้วหรือ.” ใช้ Thai2English ซึ่งหมายถึง: “ปรากฏเพียงชั่วขณะแล้วหายไป ยกตัวอย่างเช่นแสงไฟจากรถดับเพลิง ‘waep’ เข้าไปในตาเพียงชั่วขณะแล้วก็ ‘waep’ หายไป.”

เห็นไหมว่าดีเพียงใดที่เราทำเหมือนคนไทยและได้ความหมายเต็มจากพจนานุกรมไทย! (และถ้าคุณทะเยอทะยานจริงๆ ลองค้นหาใน Thai Wikipedia สำหรับบทความเต็มที่เกี่ยวข้องกับเพลงหรือธีมของมัน.)

ขั้นตอนที่ 5: ขอความช่วยเหลือจากเพื่อน…

จงสุภาพ. คุณจะไม่มีวันเข้าใจภาษาต่างได้อย่างสมบูรณ์ โดยเฉพาะสำนวนและคำกล่าว มันมีความมากมายของบริบทและประวัติศาสตร์ที่คุณขาดไป มีคำที่ฟังดูแปลกๆ ที่กลายเป็นคำมีความหมายเพราะเหตุผลที่ไม่มีใครจำได้. ทำไม “putting on airs” หมายถึง “แสร้งทำเป็นชนชั้นสูงขึ้น” ในภาษาอังกฤษ? ฉันเองก็ไม่รู้ทั้งๆ ที่เป็นภาษาแม่ของฉัน. ดังนั้นเช็คการแปลของคุณกับผู้เชี่ยวชาญ และเตรียมใจสำหรับการที่คาดเดาของคุณอาจผิด และไม่น้อยใจ. มันน่าพอใจเพียงแค่ทำได้ถึง 85% หรือ 90% ของความตั้งใจของผู้เขียน.

ขั้นตอนที่ 6: คำที่ปริศนาอาจไม่มีความหมายใดๆ และคำเปรียบเปรยแปลกๆ อาจเปิดให้ตีความ…

เพื่อนชาวไทยของฉันบอกเมื่อเร็วๆ นี้ว่า “เมื่อคุณแปลคำร้อง แน่นอนว่ามีคำหลายตัวคุณหาไม่พบเพราะมันเป็นคำที่ใส่ไปตามเฉยๆ เพื่อให้ประโยครู้สึกดีขึ้น!” นี่คือดนตรี นี่คือบทกวี มีคำที่ฟังดูไพเราะถูกเพิ่มเข้ามา มีเสียงฮัม หรือลาล่าลาที่ถูกใส่เข้าไป.

ขบคิดคำเปรียบเปรยแต่ไม่ต้องโกรธกับสิ่งที่ไม่รู้ นีล ยังมองหา “หัวใจทองคำ” แอ๊ดคาราบาวชอบเพลงนี้มาก ในคอนเสิร์ตล่าสุดที่บ้านของคุณแอ๊ดในเชียงใหม่ เขากล่าวถึงเพื่อนเพลงของเขาในขณะที่พักเบรกว่าเขาอยากจะถามคำถามหากได้เจอนีล ยัง: “หัวใจทองคำ หมายถึงว่าคนกำลังตามหาคุณค่าของหัวใจหรืออะไรทำนองนี้หรือไม่?”*

(ไม่ ฉันไม่คิดว่าเป็น . . .)

จากนั้นเขาเข้าสู่การแสดงที่สมบูรณ์แบบของ “Heart of Gold.” เมื่อฉันดูคอนเสิร์ตครั้งแรก ฉันประหลาดใจ: การพิจารณาคำถามนี้ได้ให้แรงบันดาลใจแก่คุณแอ๊ดเพื่อเขียนเพลงที่ดีกว่า “ทะเลใจ” /ทะเลใจ/ ใช่หรือเปล่า ซึ่งเกี่ยวกับการเข้าใจหัวใจของตนเพื่อให้มีความสุข?!

ในเวลานั้นฉันตัดสินใจว่าจะไม่ขอโทษอีกต่อไปเพียงเพราะเข้าใจแค่ครึ่งทางในการแปล.

ต่อมา ฉันยังไม่แน่ใจว่าจะเข้าใจทั้งหมดหรือไม่เมื่อแอ๊ดคาราบาวร้องถึงนกน้อยที่ลอยและพลัดหลง ถูกลมพัดไปจนหลุดเข้าสู่ศูนย์กลางของ ‘ทะเลใจ.’ แต่ฉันรักมัน!

ขั้นตอนที่ 7: หยุดกังวล!

คุณใกล้พอแล้ว. อย่าเกินไปกับการวิเคราะห์. เปิดเพลงฟัง ฟังให้ดี ฮัม ขับร้อง และปล่อยให้หนังเรื่องนี้เล่นในใจคุณ.

*คอนเสิร์ตคือ “วันวานไม่มีเขา” /วันวานไม่มีเขา/ คอนเสิร์ตพิเศษที่บ้านของแอ๊ดในเชียงใหม่. คุณสามารถฟังได้เองที่ 1:16:4 ในวิดีโอนี้:

แอน นอร์แมน
CarabaoinEnglish.com